Bài Đọc I: Mk 7, 14-15. 18-20
"Chúa ném mọi tội lỗi chúng tôi xuống đáy
biển".
Trích sách Tiên tri Mikha.
Lạy Chúa, với cây trượng của Chúa, xin chăn
dắt dân Chúa, chăn dắt những con chiên thuộc quyền sở hữu
của Chúa, sống lẻ loi trong rừng, ở giữa núi Carmêlô. Tất cả
được chăn dắt ở Basan và Galaad như ngày xưa. Như ngày ra
khỏi Ai-cập, xin tỏ cho chúng con thấy những việc lạ lùng.
Có Chúa nào giống như Chúa là Đấng dẹp tan
mọi bất công, và tha thứ mọi tội lỗi của kẻ sống sót thuộc
về Chúa? Chúa không khư khư giữ măi cơn thịnh nộ của ḿnh,
v́ Chúa ưa thích ḷng từ bi. Chúa c̣n thương xót chúng tôi,
c̣n dày đạp những bất công của chúng tôi dưới chân Chúa, và
ném mọi tội lỗi chúng tôi xuống đáy biển. Chúa ban cho
Giacóp biết sự trung thành của Chúa và cho Abraham biết ḷng
từ bi mà Chúa đă thề hứa với tổ phụ chúng tôi từ ngàn xưa.
Đó là lời Chúa.
Đáp Ca: Tv 102, 1-2. 3-4. 9-10. 11-12
Đáp: Chúa
là Đấng từ bi và hay thương xót (c. 8a).
Xướng: 1) Linh hồn tôi ơi, hăy chúc tụng
Chúa, toàn thể con người tôi, hăy chúc tụng thánh danh
Người. Linh hồn tôi ơi, hăy chúc tụng Chúa, và chớ khá quên
mọi ân huệ của Người. - Đáp.
2) Người đă tha thứ cho mọi điều sai lỗi, và
chữa ngươi khỏi mọi tật nguyền. Người chuộc mạng ngươi khỏi
chỗ vong thân; Người đội đầu ngươi bằng măo từ bi, ân sủng.
- Đáp.
3) Người không chấp tranh triệt để, cũng
không đời đời giữ thế căm hờn. Người không xử với chúng tôi
như chúng tôi đắc tội, và không trả đũa điều oan trái chúng
tôi. - Đáp.
4) Cũng như trời xanh cao vượt trên trái đất,
ḷng nhân Người c̣n siêu việt hơn thế trên kẻ kính sợ Người.
Cũng như từ đông sang tây xa vời vợi, Người đă ném tội lỗi
xa khỏi chúng tôi. - Đáp.
Câu Xướng Trước Phúc Âm: 2 Cr 6, 2b
Đây là lúc thuận tiện, đây là ngày cứu độ.
Phúc Âm: Lc 15, 1-3. 11-32
"Em con đă chết nay sống lại".
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo thánh Luca.
Khi ấy, những người thâu thuế và những người
tội lỗi đến gần Chúa Giêsu để nghe Người giảng. Thấy vậy,
những người biệt phái và luật sĩ lẩm bẩm rằng: "Ông này đón
tiếp những kẻ tội lỗi và cùng ngồi ăn uống với chúng". Bấy
giờ Người phán bảo họ dụ ngôn này:
"Người kia có hai con trai. Đứa em đến thưa
cha rằng: "Thưa cha, xin cha cho con phần gia tài thuộc về
con". Người cha liền chia gia tài cho các con. Ít ngày sau,
người em thu nhặt tất cả tiền của ḿnh trẩy đi miền xa và ở
đó ăn chơi xa xỉ, phung phí hết tiền của. Khi nó tiêu hết
tiền của, th́ gặp nạn đói lớn trong miền đó và nó bắt đầu
cảm thấy túng thiếu. Nó vào giúp việc cho một người trong
miền, người này sai nó ra đồng chăn heo. Nó muốn ăn những đồ
heo ăn cho đầy bụng, nhưng cũng không ai cho. Bấy giờ nó mới
hồi tâm lại và tự nhủ: "Biết bao người làm công ở nhà cha
tôi được ăn uống dư dật, c̣n tôi, tôi ở đây phải chết đói!
Tôi muốn ra đi, trở về với cha tôi và thưa người rằng: "Lạy
cha, con đă lỗi phạm đến Trời và đến cha; con không đáng
được gọi là con cha nữa, xin cha đối xử với con như một
người làm công của cha". Vậy nó ra đi và trở về với cha nó.
Khi nó c̣n ở đàng xa, cha nó chợt trông thấy, liền động ḷng
thương; ông chạy lại ôm choàng lấy cổ nó và hôn nó hồi lâu.
Người con trai lúc đó thưa rằng: "Lạy cha, con đă lỗi phạm
đến Trời và đến cha; con không đáng được gọi là con cha
nữa". Nhưng người cha bảo các đầy tớ: "Mau mang áo đẹp nhất
ra đây và mặc cho cậu; hăy đeo nhẫn vào ngón tay cậu, và xỏ
giầy vào chân cậu. Hăy bắt con bê béo làm thịt để chúng ta
ăn mừng, v́ con ta đây đă chết, nay sống lại, đă mất nay lại
t́m thấy". Và người ta bắt đầu ăn uống linh đ́nh.
"Người con cả đang ở ngoài đồng. Khi về gần
đến nhà, nghe tiếng đàn hát và nhảy múa, anh gọi một tên đầy
tớ để hỏi xem có chuyện ǵ. Tên đầy tớ nói: "Đó là em cậu đă
trở về và cha cậu đă giết con bê béo, v́ thấy cậu ấy trở về
mạnh khoẻ". Anh liền nổi giận và quyết định không vào nhà.
Cha anh ra xin anh vào, nhưng anh trả lời: "Cha coi, đă bao
nhiêu năm con hầu hạ cha, không hề trái lệnh cha một điều
nào, mà không bao giờ cha cho riêng con một con bê nhỏ để ăn
mừng với chúng bạn; c̣n thằng con của cha kia, sau khi phung
phí hết tài sản của cha với bọn điếm nay trở về, th́ cha lại
sai làm thịt con bê béo ăn mừng nó". Nhưng người cha bảo:
"Hỡi con, con luôn ở với cha, và mọi sự của cha đều là của
con. Nhưng phải ăn tiệc và vui mừng, v́ em con đă chết nay
sống lại, đă mất nay lại t́m thấy".
Đó là lời Chúa.

Suy niệm
Sự Sống hiệp thông
Hôm nay là Thứ Bảy, ngày cuối cùng của Tuần
2 Mùa Chay. Bài Phúc Âm về
một dụ ngôn chỉ có trong Phúc Âm Thánh Luca vẫn được gọi là
dụ ngôn người con hoang đàng, một dụ ngôn cũng liên
quan đến chủ đề chung cho Mùa Chay bao gồm cả Tuần Thánh là:
"Tôi
tự ư bỏ sự sống ḿnh đi (ở chỗ chia
gia tài cho đứa con phung phá) để
rồi lấy nó lại (khi đứa
con phung phá trở về với cha của nó như
chết mà sống lại)"
(Gioan 10:17).
Trong tuần Thứ 2 Mùa Chay
này, Giáo Hội cố ư chọn 3 dụ ngôn cho 3 ngày cuối tuần này:
Thứ Năm với dụ ngôn Lazarô và người phú hộ vô tâm, Thứ Sáu
với dụ ngôn vườn nho và bọn tá điền gian ác, và Thứ Bảy hôm
nay với dụ ngôn phải được gọi là người
cha thương xót hơn là dụ ngôn người con hoang đàng.
Thật vậy, theo chiều hướng
chung của phụng vụ lời Chúa hôm nay, bao gồm cả Bài Đọc 1,
th́ Giáo Hội, qua dụ ngôn của Bài Phúc Âm trong ngày này, cố ư
nhấn mạnh đến tấm ḷng vô cùng nhân hậu của người cha chẳng
những đối
với người con hoang đàng, hơn là đến việc hoán cải trở về
cùng cha của người con hoang đàng ấy,
mà c̣n đến cả người con trưởng lầm lạc đáng
thương nữa.
Đúng thế,
ngay ở đầu bài Phúc Âm, câu Phúc Âm mở
màn đă khiến chúng ta thấy ngay được vai chính của dụ
ngôn sau đó là người cha hơn là người con, một người cha có
2 đứa
con chứ không phải một,
và đứa con nào cũng được ông hết t́nh xót thương, trong đó
bao gồm cả người con lớn, đứa
con tiêu biểu cho thành phần "những
người biệt phái và luật sĩ lẩm bẩm rằng: 'Ông này đón tiếp
những kẻ tội lỗi và cùng ngồi ăn uống với chúng'", cũng chính là thành
phần được Chúa Giêsu "phán
bảo họ dụ ngôn này", một
dụ ngôn bao gồm cả họ lẫn "những
kẻ tội lỗi" là
thành phần được tiêu biểu nơi người con thứ phung phá.
Quả thực qua dụ ngôn của bài
Phúc Âm hôm nay, chúng ta thấy được người cha có hai người
con trai này nhân hậu biết là chừng nào, một t́nh nhân
hậu đúng là "như Cha trên trời là Đấng xót thương"
(Luca 6:36), một tầm mức xót thương vô cùng trọn lành và cao
cả, không một người cha người mẹ trần gian nào có
thể đạt được hay vươn tới hoặc làm nổi, và vị nghĩ ra dụ
ngôn này cũng phải
là một vị Thần Linh mới có thể nói về một thực tại
thần linh hoàn toàn siêu
việt không thể nào xẩy ra trên
trần gian này như thế.
Trước hết, ḷng thương xót vô cùng siêu việt của
người cha trong dụ ngôn được Thánh kư thuật lại trong bài
Phúc Âm hôm nay đối
với người con thứ hoang đàng phung
phá. Ở chỗ, trước hết, sẵn sàng chia gia tài cho nó, dù
biết rằng nó đ̣i chia gia tài cho nó là để
nó bỏ đi, không muốn sống
với ông nữa. V́ nếu nó c̣n ở nhà với ông như người con
trưởng anh nó th́ đâu cần phải chia gia tài cho nó mà làm
ǵ.
Và ông biết chắc rằng gia
tài ông chia cho nó để nó bỏ ông mà đi như thế sẽ bị tan
hoang hết thôi. Nhưng ông vẫn không can ngăn nó, không nói
năng ǵ, cứ sẵn sàng đáp ứng yêu cầu tuy chính đáng của nó nhưng
nguy hiểm cho nó và thiệt hại đến
cả ông nữa. H́nh như ông muốn để cho xẩy ra như vậy để
cho đứa con dại khờ của ông sau khi hoang đàng trở về sẽ thấy được
tất cả tấm ḷng ông
thương nó, bằng không, t́nh
thương của ông không thể nào thi thố hết cỡ như với nó vậy.
Nhưng ông làm sao có thể biết được là đứa con
hoang đàng phung phá này của ông, một khi đă trở nên cùng
cực, sẽ
trở về với ông như một thân
tàn ma dại:
"Khi nó tiêu hết tiền của, th́ gặp nạn đói lớn trong miền đó
và nó bắt đầu cảm thấy túng thiếu. Nó vào giúp việc cho một
người trong miền, người này sai nó ra đồng chăn heo. Nó muốn
ăn những đồ heo ăn cho đầy bụng, nhưng cũng không ai cho.
Bấy giờ nó mới hồi tâm lại và tự nhủ: 'Biết bao người làm
công ở nhà cha tôi được ăn uống dư dật, c̣n tôi, tôi ở đây
phải chết đói! Tôi muốn ra đi, trở về với cha tôi và thưa
người rằng: Lạy cha, con đă lỗi phạm đến Trời và đến cha;
con không đáng được gọi là con cha nữa, xin cha đối xử với
con như một người làm công của cha'".
Đó là cái bí mật của ḷng
thương xót nơi ông,
cái nghệ thuật siêu đẳng làm cha của ông, ở chỗ,
ông biết con ông hơn chính nó biết nó, và thương nó hơn
chính nó thương nó, đến độ, ông không sợ mất nó, sẵn sàng để
nó đi, v́ ông biết rằng nó sẽ không thể nào t́m được hạnh
phúc thật và sự sống thật ngoại
trừ trở về với cha của nó, sống với cha nó, và
chỉ ở trong nhà của cha nó tiêu biểu cho mối hiệp thông với
cha mới có sự sống mà thôi.
Không phải hay sao: 1- "Khi nó tiêu hết tiền của": ám chỉ linh hồn phạm tội trọng
bị mất Ơn Nghĩa Chúa, mất Thánh Sủng, như trong trường hợp
Kitô hữu Công giáo; 2- "th́ gặp nạn đói lớn trong miền đó và nó bắt đầu
cảm thấy túng thiếu": ám chỉ t́nh trạng linh hồn mất
Ơn Nghĩa Chúa cũng đồng thời thiếu ơn Chúa để có thể sống
tốt lành; 3- "Nó vào giúp việc cho một người trong miền, người
này sai nó ra đồng chăn heo": ám chỉ linh hồn trọng t́nh trạng tội trọng đang
làm tôi cho ma quỉ và "người trong miền" mà linh
hồn làm tôi là ma quỉ này bao giờ cũng xui khiến họ sống
theo xác thịt đê hèn như loài "heo"; 4- "Nó muốn ăn những đồ heo ăn cho đầy bụng, nhưng
cũng không ai cho": ám
chỉ linh hồn thèm khát những ǵ con heo xác thịt t́m kiếm
như đồ ăn bẩm sinh bất khả thiếu của nó là thế gian, nhưng
không thỏa măn...
Thế gian
cùng với các thứ hào nhoáng thu hút của nó vô cùng thích hợp
với bản tính tự nhiên của con người dù sao vẫn không thể nào
hoàn toàn và tận tuyệt thỏa măn con người, bởi tâm hồn của
con người, dù tội lỗi đến đâu cũng đă được dựng nên theo
h́nh ảnh Thiên Chúa cao cả nên chỉ có thể được thỏa măn nơi
những ǵ chân thật thiện hảo xứng hợp với nó mà thôi... Do
đó, như một khả năng được "build-in" - sẵn có nơi ḷng của
con người, đứa con hoang đàng từ đó và do đó, khi đă xuống
tới đáy vực th́ bật lên hay dội lại. V́ thế dụ ngôn mới được
tiếp ngay đến chi tiết đứa
con hoang đàng phung phá bật lên hay dội lại như thế này: "Bấy
giờ nó mới hồi tâm lại và tự nhủ: 'Biết bao người làm công ở
nhà cha tôi được ăn uống dư dật, c̣n tôi, tôi ở đây phải
chết đói! Tôi muốn ra đi, trở về với cha tôi..."
Phải chăng đó là lư do cho dù
có thương con đến thế nào chăng nữa, người cha cũng vẫn
chẳng cần đi t́m đứa con dại hoang đàng phung phá của ḿnh,
mà chỉ cần ở nhà chờ nó trở về với ông, bằng tất cả tấm ḷng
bao dung tha thứ sẵn sàng của ông,
bởi ông đă tha cho nó ngay từ khi nó xin ông chia gia tài
cho nó để nó bỏ ông mà đi theo đam mê dục vọng đê
hèn của nó, coi đam mê dục vọng của ḿnh hơn t́nh phụ tử cao
vời của ông
với nó?!
Chính v́ người cha đă tha cho
con ḿnh ngay từ đầu, và thấu hiểu con ḿnh hơn ai hết như
thế, mà "khi
nó c̣n ở đàng xa, cha nó chợt trông thấy, liền động ḷng
thương; ông chạy lại ôm choàng lấy cổ nó và hôn nó hồi lâu.
Người con trai lúc đó thưa rằng: 'Lạy cha, con đă lỗi phạm
đến Trời và đến cha; con không đáng được gọi là con cha
nữa'. Nhưng người cha bảo các đầy tớ: 'Mau mang áo đẹp nhất
ra đây và mặc cho cậu; hăy đeo nhẫn vào ngón tay cậu, và xỏ
giầy vào chân cậu. Hăy bắt con bê béo làm thịt để chúng ta
ăn mừng, v́ con ta đây đă chết, nay sống lại, đă mất nay lại
t́m thấy'. Và người ta bắt đầu ăn uống linh đ́nh".
Người cha chẳng những đă vui
mừng v́ đứa con hoàng đàng phung phá trở về và đă tự động
mau mắn tha thứ cho nó trước khi nó lên tiếng xin lỗi ông,
mà c̣n phục hồi lại cho nó tất cả những ǵ nó đă tự đánh mất
khi xa ông trong đời sống bê tha hoang đàng bất xứng, đó là chức
làm con, được tiêu biểu nơi việc "mặc" "áo đẹp nhất", nghĩa là được có cùng huyết
nhục của cha và với cha; quyền
làm con, được tiêu biểu nơi việc "đeo nhẫn vào
ngón tay cậu", nghĩa là được quyền thay mặt
cha khi cha c̣n sống và thừa hưởng phần gia tài của cha sau
khi cha qua đời; và phận
làm con, được tiêu biểu nơi "giầy ở chân cậu", nghĩa là ở vai tṛ làm chủ của
thành phần nô lệ và tôi tớ trong nhà, thành phần theo văn
hóa bấy giờ lúc nào cũng đi chân không.
T́nh của người cha
xót thương đứa con hoang đàng
phung phá này đă khiến cho người con trưởng cảm thấy bất măn
và ghen tức với cả người cha lẫn người em của hắn, đến độ,
hắn "nổi
giận và quyết định không vào nhà", một thái độ tiêu
biểu cho việc tuyệt t́nh và
tuyệt giao của hắn với cả cha hắn với em hắn, không c̣n muốn
hiệp thông liên hệ ǵ với họ nữa, cho
dù cả hai đều là ruột thịt của hắn.
Đến đây chúng ta mới thấy
t́nh thương của người cha không phải chỉ giành riêng cho đứa
con hoang đàng phung phá mà c̣n cho cả đứa con ở nhà với ông
nữa. Có thể nói ông tỏ ra thương người con trưởng hơn cả
người con thứ nữa. Ở chỗ, trong khi ông không đi t́m người
con thứ hoang đàng phung phá, th́ ông lại đi t́m người con
trưởng của ông, v́ nó ở gần ông đấy nhưng lại hoàn toàn lạc
mất ông và chẳng hiểu ông bằng người con thứ hoang đàng
phung phá.
Có thể nói người
con trưởng mới là con chiên lạc, đến độ người cha đă phải bỏ
99 con đang linh đ́nh dự tiệc mừng người con hoang đàng
phung phá trở về ở trong nhà mà đi t́m con
chiên lạc loài một ḿnh đang sống cô lập bên ngoài mối hiệp
thông cha con và huynh đệ, bằng cách người cha đă "ra
xin anh vào". Nghĩa là trong khi
người con thứ hoang đàng phung phá t́m về với người cha,
không cần người
cha đi t́m nó, th́
người cha lại đi t́m người con trưởng để
mang nó về đàn với em của nó.
Người con trưởng quả thực là
con chiên lạc cần được người cha t́m
về hơn người con thứ. Bởi v́ trong khi người con thứ
biết thân phận làm con của ḿnh v́ hoang đàng phung
phá đă không c̣n xứng nữa nên chỉ
xin làm đầy tớ cho cha và của cha, miễn là được cha chấp
nhận cho về sống với cha và trong nhà của cha, th́ người
con trưởng ở nhà với cha lại chỉ muốn làm đầy tớ của cha và
cho cha, chứ không muốn làm con của cha, v́ hắn làm ǵ cũng
tính công, cũng đ̣i công như thành phần đầy tớ: "Cha
coi, đă bao nhiêu năm con hầu hạ cha, không hề trái lệnh cha
một điều nào, mà không bao giờ cha cho riêng con một con bê
nhỏ để ăn mừng với chúng bạn".
Chính v́ tinh thần làm công như một tên đầy tớ của
cha và cho cha như thế mà người con trưởng đă không
nghĩ rằng "tất cả của cha là của con", bao gồm
cả đứa em của hắn, một đứa em c̣n quí báu hơn tất cả gia tài
vật chất của người cha nữa, đến độ, người cha không thể nào
không ăn mừng khi thấy đứa con hoang đàng phung phá
tự động trở về với tấm ḷng thương xót bất khả chống cưỡng
của ông đối với nó: "Nhưng
phải ăn tiệc và vui mừng, v́ em con đă chết nay sống lại, đă
mất nay lại t́m thấy".
Người cha trong dụ ngôn của bài Phúc Âm hôm nay
chính là h́nh ảnh về một Vị Thiên
Chúa vô cùng nhân hậu, đă tỏ ḿnh ra cho dân được
Ngài tuyển chọn như vị mục tử chăn dắt họ là đàn
chiên của Ngài, vị mục tử được tiên tri Mica cảm nhận trong
Bài Đọc 1 hôm nay như sau:
"Lạy
Chúa, với cây trượng của Chúa, xin chăn dắt dân Chúa, chăn
dắt những con chiên thuộc quyền sở hữu của Chúa, sống lẻ loi
trong rừng, ở giữa núi Carmêlô. Tất cả được chăn dắt ở Basan
và Galaad như ngày xưa. Như ngày ra khỏi Ai-cập, xin tỏ cho
chúng con thấy những việc lạ lùng".
Lịch sử cứu độ của dân Do Thái đă cho thấy không
phải là dễ dàng ǵ mà chăn dắt họ. Bởi họ là một dân tộc rất
ngang tàng bướng bỉnh, bất chấp có được Vị Thiên Chúa của
cha ông họ tỏ ḿnh ra cho thấy Ngài là Vị Thiên Chúa chân
thật duy nhất của họ "nhiều
lần bằng nhiều cách"
(Do Thái 1:1).
Bởi thế, họ là cả một đàn
chiên lạc chứ không phải chỉ lạc có một con, và vị mục tử
của họ không thể nào chăn dắt họ nếu không nhẫn nại với họ,
nếu cứ chấp tội họ, nếu không luôn đi t́m họ,
không theo đuổi họ hơn là họ theo đuổi ngài, một vị Thiên
Chúa đúng như cảm nhận và xác tín của tiên tri Mica trong
Bài Đọc 1 hôm nay:
"Có
Chúa nào giống như Chúa là Đấng dẹp tan mọi bất công, và tha
thứ mọi tội lỗi của kẻ sống sót thuộc về Chúa? Chúa không
khư khư giữ măi cơn thịnh nộ của ḿnh, v́ Chúa ưa thích ḷng
từ bi. Chúa c̣n thương xót chúng tôi, c̣n dày đạp những bất
công của chúng tôi dưới chân Chúa, và ném mọi tội lỗi chúng
tôi xuống đáy biển. Chúa ban cho Giacóp biết sự trung thành
của Chúa và cho Abraham biết ḷng từ bi mà Chúa đă thề hứa
với tổ phụ chúng tôi từ ngàn xưa".
Phải, chỉ có ai cảm nghiệm được Ḷng Thương Xót
Chúa, ở chỗ cho dù ḿnh có là một tội nhân nhưng đă được và
hằng được Thiên Chúa vô cùng yêu thương nhận hậu tha thứ,
hơn là đối xử với ḿnh đáng tội của ḿnh, mới có được những
cảm nhận và tâm t́nh của Bài Đáp
Ca và như Bài Đáp Ca hôm nay:
1) Linh hồn tôi ơi, hăy chúc tụng Chúa, toàn thể con người
tôi, hăy chúc tụng thánh danh Người. Linh hồn tôi ơi, hăy
chúc tụng Chúa, và chớ khá quên mọi ân huệ của Người.
2) Người đă tha thứ cho mọi điều sai lỗi, và chữa ngươi khỏi
mọi tật nguyền. Người chuộc mạng ngươi khỏi chỗ vong thân;
Người đội đầu ngươi bằng măo từ bi, ân sủng.
3) Người không chấp tranh triệt để, cũng không đời đời giữ
thế căm hờn. Người không xử với chúng tôi như chúng tôi đắc
tội, và không trả đũa điều oan trái chúng tôi.
4) Cũng như trời xanh cao vượt trên trái đất, ḷng nhân
Người c̣n siêu việt hơn thế trên kẻ kính sợ Người. Cũng như
từ đông sang tây xa vời vợi, Người đă ném tội lỗi xa khỏi
chúng tôi.
Đaminh Maria Cao Tấn Tĩnh, BVL. Nếu có thể xin nghe chia sẻ theo cảm hứng hơn là đọc lại bài chia
sẻ trên
MC.TuanII-7.mp3